Darmkanker

Darmkanker (colorectale kanker, CRC) is een kanker van de dikke darm (colon) of endeldarm (rectum)¹. Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) is darmkanker momenteel de op twee na meest voorkomende vorm van kanker en de op één na meest voorkomende kankergerelateerde doodsoorzaak wereldwijd. Jaarlijks worden er ongeveer 1,9 miljoen gevallen van darmkanker gediagnosticeerd.² 

Het risico op darmkanker neemt toe met de leeftijd en de incidentie is het hoogst bij mensen ouder dan 50 jaar. De incidentie is echter ook gestegen bij jongere volwassenen in verschillende landen.^2,3 In een studie gepubliceerd in The Lancet, waarin gegevens voor 50 landen en gebieden werden geëvalueerd, werd vastgesteld dat darmkanker op jonge leeftijd (gediagnosticeerd tussen 25-49 jaar) is toegenomen in verschillende economieën en regio's wereldwijd, wat het tot een wereldwijd fenomeen maakt.⁴ 

Fecaal occult bloed kan een teken zijn van darmkanker

In de vroege stadia heeft darmkanker vaak geen symptomen¹. De bloedvaten van darmpoliepen of -kankers zijn echter vaak kwetsbaar en bloeden gemakkelijk in de dikke darm of endeldarm. Kleine hoeveelheden bloeding in het lagere maag-darmkanaal kunnen voorkomen bij gezonde personen, Maar het kan ook wijzen op een onderliggende gastro-intestinale aandoening. Deze bloeding is zelden zichtbaar in de ontlasting, maar hemoglobine van fecaal occult bloed kan worden gedetecteerd met een fecale immunochemische test (FIT), zoals QuikRead go iFOBT. 

Fecale immunochemische test (FIT) niveaus correleren met de ernst van de kanker

De fecale hemoglobine (f-Hb) concentraties zijn over het algemeen hoger bij mannen dan bij vrouwen en nemen toe met de leeftijd⁵. Fecale immunochemische tests (FIT) bieden kwantitatieve informatie over overmatige bloeding en helpen bij het triëren van patiënten voor verder onderzoek van het maag-darmkanaal, zoals een colonoscopie. FIT-resultaatniveaus correleren ook met de ernst van de kanker⁶. 

Negatieve resultaten helpen bij de identificatie van patiënten die waarschijnlijk geen baat hebben bij een darmonderzoek, of ze kunnen een lagere prioriteit krijgen. Negatieve FIT-resultaten kunnen dus onnodige colonoscopieën verminderen.⁷ Een point-of-care (POC) FIT-test maakt onmiddellijke resultaten mogelijk die kunnen worden gebruikt voor snellere besluitvorming en verbeterde risicostratificatie van de patiënten. 

Vroege detectie van darmkanker verbetert de overlevingskans 

Vroege detectie van darmkanker of de voorlopers ervan verbetert de overlevingskans aanzienlijk, vereist minder invasieve behandeling en verlaagt de behandelingskosten. Regelmatige screenings zijn een effectieve manier om darmkanker vroegtijdig op te sporen, aangezien is aangetoond dat screening zowel de incidentie als de mortaliteit vermindert.^1,8 

Screening met fecale immunochemische tests (FIT) wordt aanbevolen door de Raad van Europa en door het American College of Physicians voor personen tussen 50-74 jaar.^8,9 

Aanpasbare afkapwaarde bij darmkankerscreening 

Het kwantitatieve FIT-resultaat maakt aanpassing van de afkapwaarden mogelijk op basis van de behoeften van de patiënt of om te voldoen aan de aanbevelingen van nationale screeningsprogramma's in verschillende landen. 

De optimale afkapwaarde kan worden aangepast op basis van de beschikbare endoscopische middelen, de prevalentie van darmkanker in de bevolking en de verwachte deelnamegraad aan het screeningsprogramma¹⁰. FIT-afkapwaarden van 20-30 µg/g worden aanbevolen wanneer het gezondheidszorgsysteem colonoscopieën kan organiseren voor ongeveer 5% van de gescreende patiënten van 50-74 jaar die een positief FIT-resultaat ontvangen¹¹. 

Point-of-care FIT-testen met QuikRead go iFOBT 

QuikRead go iFOBT is een point-of-care FIT-test voor de detectie en kwantificering van fecaal hemoglobine (f-Hb) in ontlastingsmonsters. De test kan worden gebruikt bij routinematige lichamelijke onderzoeken en in screeningsprogramma's voor darmkanker.

De test biedt kwantitatieve informatie over overmatige bloeding uit het lagere maag-darmkanaal en helpt bij het identificeren van patiënten die moeten worden doorverwezen voor verder onderzoek van het maag-darmkanaal, zoals een colonoscopie. De test is niet-invasief en kan op elk moment worden uitgevoerd – er zijn geen dieetbeperkingen vereist. 

Kwantitatieve resultaten maken afstemming op de aanbevelingen van nationale screeningsprogramma's in verschillende landen mogelijk, en de resultaten kunnen worden afgewogen tegen de leeftijd, het geslacht en mogelijke risicofactoren van elke patiënt. 

De QuikRead go iFOBT-test, gebruikt in combinatie met het QuikRead go Plus- of QuikRead go-instrument, vereist slechts enkele handmatige stappen en minimale handmatige tijd. Een objectief, door het instrument afgelezen resultaat is binnen 2 minuten beschikbaar. 

Voordelen van QuikRead go iFOBT:

• Hoogwaardige test met minimale handmatige tijd
• Door het instrument afgelezen kwantitatief resultaat beschikbaar in 2 minuten > maakt lokale aanpassing van de afkapwaarde mogelijk
• Handige en hygiënische monsternameflesje> monsteropslag mogelijk tot 5 dagen in het monsternamebuisje, waardoor monstername thuis mogelijk is

Referenties

1. World Health Organization. Colorectal cancer. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/colorectal-cancer Accessed 3.3.2026.
2. World Health Organization. Global Cancer Observatory database. https://gco.iarc.fr/  Accessed 3.3.2026.
3. United European Gastroenterology. Burden, economic impact and research gaps: Key findings from the Pan-European study on digestive diseases and cancers. https://www.nxtbook.com/ueg/UEG/burden-economic-impact-and-research-gaps/index.php#/p/16  Accessed 3.3.2026.
4. Sung, Hyuna et al. Colorectal cancer incidence trends in younger versus older adults: an analysis of population-based cancer registry data. The Lancet Oncology, Volume 26, Issue 1, 51 - 63, January 2025; published online December 11, 2024. DOI: https://doi.org/10.1016/S1470-2045(24)00600-4
5. McDonald PJ et al. Faecal hemoglobin concentration by gender and age; implications for population – based screening for colorectal cancer. Clin Chem Lab Med. 2012; 50:935-40.
6. Navarro M et al. Fecal hemoglobin concentration, a good predictor of risk of advanced colorectal neoplasia in symptomatic and asymptomatic Patients. Front Med (Lausanne) 2019; 6:31.
7. Mclean W et al. Diagnostic accuracy of point of care faecal immunochemical testing using a portable high-speed quantitative analyser for diagnosis in 2-week wait patients. Colorectal Disease 2021; 00:1–11.
8. von Karsa L, Patnick J, Segnan N. European guidelines for quality assurance in colorectal cancer screening and diagnosis. First Edition - Executive summary. Endoscopy. 2012 Sep;44 Suppl 3:SE1-8.
9. Rex D et al. Colorectal Cancer Screening: Recommendations for Physicians and Patients from the U.S. Multi-Society Task Force on Colorectal Cancer.Am J Gastroenterol 2017; 112:1016-1030.
10. Grazzini G et al. Immunochemical faecal occult blood test: number of samples and positivity cutoff. What is the best strategy for colorectal cancer screening? Br J Cancer 2009; 100:259-265.
11. Hamza S et al. Diagnostic yield of a one sample immunochemical test at different cut-off values in an organised screening programme for colorectal cancer. Eur J Cancer 2013; 49:2727-2733.